ارنست اورسل ( مترجم : على اصغر سعيدى )
292
سفرنامه قفقاز و ايران ( فارسى )
خوشبختانه رقص آنها - كه عجيب ولى زننده و شرمآور بود ، بيش از نيم ساعت طول نكشيد و در آخر با چرخش سريع سه رقاص به دور خود - كه چنان تند و با سرعت درجا مىچرخيدند كه سر آدمى گيج مىرفت و اين آخرين هنرنمايى در نظر تمامى تماشاگران بسيار گيرا و ستايشانگيز بود - برنامهى آنها به پايان رسيد . 4 . اطراف تهران جلگهى تهران - شميران - قصر قاجار - سلطنتآباد - عشرتآباد - نياوران - داوديه - نجفآباد - دوشان تپه - شاهزاده عبد العظيم - چشمه على - خرابههاى رى - برج خاموشى - گبرها - باد سام اطراف تهران كاملا شبيه اطراف مادريد است . همان خاك قهوهيى رنگ آغشته با شن و آهك و نظير اطراف مادريد ؛ اينجا هم از درخت و گياه و سبزى خبرى نيست . بعد از مراجعت شاه از اروپا كاخهاى متعدد سلطنتى بيرون شهر را با جادههاى كالسكهرو كه در كنار آنها درختان عناب و تبريزى كاشتهاند ، به پايتخت وصل كردهاند . اين درختان كم رشد و هميشه پوشيده از گرد و غبار فقط اين خاصيت را دارند كه جلوى گردبادهاى شديد شنى را - كه با كوچكترين وزش بادى از دشتهاى باير و خلوت اطراف بلند مىشود - تا حدى نگه مىدارند . براى پيدا كردن كمى آب يا سبزى بايد تا سه چهار فرسنگى شمال تهران راه رفت . بعد از پيمودن اين مسافت در پيچ و خم كوهپايههاى البرز ناحيهى پهناورى قرار دارد كه از جريان آبهاى كوهستان سيراب مىشود و بيشههاى درختان تبريزى ، چنار ، نارون ، بلوط همه جا را سبز و خرم كرده است . نام اين ناحيه شميران است ولى تهرانىها به عمد آن را شم ايران - يعنى شمع ايران « 1 » - تلفظ مىكنند ، چون آبهاى گوارا و بيشههاى سرسبز اين واحه ، بعد از گذشتن از دشتهاى لميزرع و خشكى كه اطراف پايتخت را احاطه كردهاند ، واقعا مطبوع و فرحانگيز است . در شميران به قول يك شاعر : هوايى كه تنفس مىكنيم سرشار از مطبوعترين عطرها است .
--> ( 1 ) . اين توضيح از خود مؤلف است . م .